Çevirmen: Bir Alex Değil / @celebioglubartu İyi seyirler.
Beyler!
Çek defterlerinizi getirmişsinizdir umarım.
Hava frenleri George'un son takıntısının parasını çıkarıyor.
Boruların boyutlarını değiştirerek...
...George gölün 30 kilometre ötesinden doğalgaz taşıyabiliyor.
Silah gibi ateş ederek.
Bu iyi bir şey mi yoksa kötü bir şey mi Bayan Westinghouse?
- Kızın nasıl Gladys? - Gayet iyi, teşekkürler.
- Bir finans uzmanı ile tanıştı. - Elbisenizdeki işlemeler çok zarif.
Bay Westinghouse, Dünya fuarında gördüğüm kadarıyla...
...Bay Edison'ın yeni elektrik sistemi gazdan çok daha ucuz.
Geceleri uykunuzu kaçırıyor mu bu?
Her zaman daha fazlası vardır.
Bay ve Bayan Worthington, Bay Manesberg...
...Doktor ve Bayan Burton, Sayın Vincent, Bay McCoy...
...Bay Faulk, Faulk hanım, iyi akşamlar.
Edison dünyayı aydınlatmaktan birkaç ay uzaklıkta olduğunu söylüyor.
Etkileyici ancak, kullanışlı olması için önümüzde on yıllar var.
Gazetelerde bundan çok farklı bir şeymiş gibi bahsediyorlar.
Bir mucizeymiş gibi.
Altındaki halıyla uçmak gibi.
Kendisiyle tanışmayı çok isterim. Ayarlayabilir misin?
Birkaç yıl oldu ancak...
Akşam yemeği. Rahat. Zarif. Sağlam.
Sosyal bir etkinliğe katılmayı bırak, Edison'a ayakkabısını bağlaması bile söylenemez.
Belki de haklısındır. Ama dene yine de.
Büyüleyici bir şeyler oldu mu?
Bay Pennoyer, Newport'taki Beaux Arts'ta bir anlaşma bulmuş.
Bayan Abernathy'nin annesi vefat etmiş ve Edison'a göre bir daha gece olmayabilirmiş.
- Başkan ile tanışmak için heyecanlı mısın? - Evet.
J.P. Morgan'ın burnuna laf etme sakın.
- Nesi varmış burnunun? - Hiçbir şey.
- Nesi var burnunun? - Kocamanmış, kocaman!
Sanki biri çekiçle yüzüne vurmuş gibi.
- Parayı ayarladın sanıyordum. - Yarısını ayarladım.
Morgan geldiğini biliyor mu bari?
Her zamanki gibi yatırım yapacak. Nefret ediyorum bundan.
- Bay Edison, akşam yemeğinde... - Ne?
Westinghouse ile akşam yemeği. Dönüşünüzde.
Ahırlar neden kırmızı?
Kar yağdığında görebilmek içindir belki.
- Kırmızı boya ucuz çünkü. - Ayakkabılarına ne oldu?
Morgan sisteminin uygulanabilirliğini öğrenmek isteyecektir.
Benim param var.
Manhattan iki küçük binaya yetecek kadar var mı?
- Evet. - Güzel.
Benim öğle yemeğim olması gerekiyordu.
Başkan gramofonu bizzat görmek istedi.
- Burada olacağını bilmiyordum. - Bayan Edison.
Bay Morgan, bunlar çocuklarımız.
Nokta ve Tire, ne harika. Ne yaptığının farkındayım.
Ne kadar eksiğin var? Paramın ne kadarını daha alıp götüreceksin?
Ne kadarını mümkünse.
- Bu kim? - Samuel Insull.
Bay Edison'ın kişisel sekreteri.
- Bay Morgan, Bay Edison. - Hangimize dedin? O da Edison.
Başkan sizinle şimdi görüşecek.
Şimdi.
Değirmene girdi köpek, değirmenci çaldı kötek...
...hem kepek yedi köpek, hem kötek yedi köpek.
Sesiniz böyle.
Değirmene girdi köpek, değirmenci çaldı kötek...
...hem kepek yedi köpek...
- ...hem kötek yedi köpek. - Sesim böyle mi cidden?
Çalışanlarım 5 milyon doları reddettiğinizi söyledi.
Teklifiniz için teşekkür ederim Sayın Başkan ama...
...sizin peşine düştüğünüz bilimi ben biraz sakıncalı buluyorum.
- Silah işinde de her zaman para var. - Asla inşa etmeyeceğim tek alet...
...başka bir insanın hayatını alandır. Barbarca.
Ama şuna bir bakın.
Manhattan, Birinci Bölge'nin 2.5 kilometre karelik alanı...
- Tamamını aydınlatacağım. - Yaptın yani.
Kavanozdaki bir yıldız. Sıcak bir ışıltı.
Koku yok, zehir yok. Ampul başına 13 saatlik ışık.
Gazdan hem daha ucuz hem de daha güvenli.
Telleri benim doğru akımımı kullanarak gömeceğiz...
...ve o teller size enerji ve ısı olarak geri dönecek.
Kendi yapımdan altı dinamo için iki tane binaya ihtiyacım var.
Benim evime bile ulaşmıyor bu.
Morgan, izin ver de seni ilerde bu anı hatırlayıp...
''Neden zamanında rezalet derecede fakirdim?'' diye merak edecek kadar zengin edeyim.
Bütün olay bu. Vapurla Wall Street'e.
Karalamamdan göremediysen, bu büyük daire...
...New York Times'ın etrafında. Bedava reklam.
- Yüz elli. - Yarım milyon.
500 bin dolar diyorum, önümüzdeki yüzyıl senin olacak.
Daha parlak, daha güvenli ve sana ait.
Kulağa ihtişamlı geliyor Pierpont. Eğer senin servetine sahip olsaydım...
Kusura bakmayın ama değilsiniz Sayın Başkan.
- Ne yapıyor? - Hiç hoş değil.
Mors kodu.
Ne dedi çocuk?
- Ne dedi çocuk? - Eğer başka bir şey yoksa...
- ...benim için bir zevkti Sayın Başkan. - Ne dedi çocuk?
Ne yaptığını biliyor musun?
Hayır diyerek her zaman daha çok alıyorum.
Manhattan ofislerini hazırlat, profesyonel gözüksün.
- O ne demek? - Bilmiyorum, halı falan.
Bilmiyorum, halı falan.
Peki ya isim?
Edison Elektrik tabii ki. Neden silah üretmiyorsunuz efendim?
Beş milyon dolara hayır demek zor...
Hayır.
Eğer Edison yaparsa, çalışır.
Eğer çalışırsa, kimseyi öldürmemeyi şiddetle tavsiye ederim.
Tamam.
Thomas Edison'ın kendi hazırladığı görüşme sorularını cevaplayamadıkları için...
...iş arayan üniversite mezunlarına karşı olumsuz bir görüşü var.
"Il Trovatore'yi kim besteledi?"
Verdi.
"Ses hızı nedir?"
Tuzak soru.
Ses sürekli azalan bir hıza sahiptir.
Ama sanırım kaydedilmiş en hızlı ses saniyede 11.463 feet hızdaydı.
Nereden biliyorsun bunları?
Bu sabah okudum.
Bu sefer farklı.
Hissedebiliyorum.
Daha önce kimseyi eve davet etmemiştin.
Öyle mi?
Yol ayrımına sekiz dakika efendim.
Westinghouse ile akşam yemeği.
Eve gidiyoruz, yoruldular. Bugün yeterince el sıktım.
İyi akşamlar Frank.
George.
Affedersiniz?
Durmayacağız.
Tabii.
Belki frenleri patlamıştır.
Sanmıyorum.
New York'ta bir acil durum çıkmış.
Seni tahrik etmesine izin verme.
Adamın olayı bu.
Büyücü olmadan önce, benim bodrumumda kalıyordu.
Üstünü başını temizlemediği sürece eşim masaya oturmasına izin vermezdi.
Öyle bir ültimatomu alınca, adam tek başına yedi.
Nasıl çalışıyor?
Sırrını mı öğrenmek istiyorsun? Kendi gerçekliğini tasarlıyor...
...ve saman yığınında iğne arıyor.
Ama en başta samanlıkta iğne olduğunu nereden biliyor?
Bilmiyor, sen de bilmiyorsun.
Ama iğneyi bulan ikinci kişi olmamak için o kadar kararlı ki...
...en ufak bir ihtimal için bile tek tek bütün samanları arıyor.
Hakkında olumlu sadece tek bir şey söyleceğim: Dünyadaki en zengin kişi olsa da...
...para umurunda değil.
Ne umurunda peki?
Mary? Konuş.
- Direnci kontrol edip... - Tokam nerede?
- Yazı masasının üstünde. - Yazı masası ne?
Tokanın altındaki şey.
Tam şu an, bana çit yapacağının sözünü verebilir misin?
Toprak donmuş durumda, çözülmesi lazım.
Kaçırıyorsunuz!
Benekli bir bebek!
Tom, gel da bir bak.
Tom?
Eğer yarım milyon dolar istiyorsan, üstünde adın olan bir şey yap ki...
...ben de Komutan Sherman'a satabileyim.
Karşı teklif. Ben sana istediğin şeyi vermeyeyim...
...ama sen bana istediğim her şeyi ver.
Kocaman, kocaman, hem de kocaman olacağız!
- Fillerden daha kocaman! - Kimse filleri durduramaz.
Çalışacak.
Dürüst olmak gerekirse, çalışmayabilir.
Halk arasındaki inanışa göre eğer yüzünüzün üstüne düşeceğinizi...
...düşünüyorsanız insan içinde yapmamak gerekirmiş.
Bu gece, işler değişebilir.
Umarım değişir.
Eğer olur da değişirse...
...orada...
...ve orada değişecek.
Ekibimle beraber zamanında sadece geceleri gökyüzünde parlayan...
...şeyi bir kavanozun içinde yakaladık.
Kavanozun kapağını açalım da bakalım neler oluyor?
Hazır mısınız?
- Üç, iki... - İki, bir!
87 müşteri için 30 kilometre uzunluğunda bakır kullanıyor.
Hiçbir zaman karlı olmayacak.
Zenginlerin hobisi. Gösteriş yapmak için.
Öyle olması gerekmez.
Siemens dinamosu ve Gaulard-Gibbs dönüştürücüsünün patentini alıyorum.
Dönüştürücü mü? Metal bir çanta yani, kaça patladı?
Edison, yanlış ata oynadı.
Düğümlenmiş bir hortumla işini bitimeye çalışıyor.
Her bir mil başına bir jeneratör satması lazım.
Alternatif akım sistemi yapmak istiyorsun. Motorlar için fazla güçlü bu.
Bir anlığına aklından şüpheyi çıkar ve şunu cevapla...
Bir kişi tek bir alternatif dinamo ile ne kadar mesafe kat edebilir?
- Birkaç bin. - Yarda mı?
Mil.
Peki kaç eve ulaşabilir?
Sanırım hepsine. Ampuller ne olacak peki?
Hiram lisansı bana vermeyi kabul etti.
Eğer Edison'ı kopyalacaksan, düzgün kopyala. Onun ampulleri parlak gri renginde.
Edison için bir tanıtım yapmak istiyorum sadece.
Küçük bir yerde, küçük bir kasabada. Kırsal alanda.
Böylece alternatif sistemin işe yarayabileceğini görecek...
...ve onun ampulleriyle bizim sistemimizi birleştireceğiz.
Bana göre, ki fikrim tamamen fizik ve gerçekliğe dayanıyor...
...yapmak istediğin şeyin muhabbetini yapmak eğlenceli.
Gerçekten yapılabileceğini düşünmüyorum.
- Neden? - Çünkü Edison çoktan yapmış olurdu.
Paris ofisim yeryüzünde bana rakip olabilecek tek kişinin sen olduğunu düşünüyor.
- Benim için çalışmak ister misin? - Çok isterim.
12 şehre genişleyip, doğru akım sistemi kuracağım.
Doğru akım mı?
Alternatif akım çok daha verimli.
- Hickory, dickory dock... - Daha yüksek voltaj...
...daha çok mesafe. Daha az bakır iletkeni.
Ölümcül bir şey, motorun kaldıramayacağı derecede güçlü.
Gerçek değerini kanıtlayana kadar ayda 100 dolar kazanacaksın.
- 100 dolar mı? - Benim çözemediğim şeyleri çözersen...
...sana 50 bin dolar öder ve kovarım.
Bay Tesla, Edison Elektrik'e hoşgeldiniz.
On günde bir küçük bir icat, her altı ayda bir de büyük bir icat yapıyoruz.
Eşinizin laboratuvarı evden 90 metre uzakta olsa da...
...bazen 100 kilometre ötedeymiş gibi geldiğine dair bir his var içimde.
Hayır, bir milyon kilometre ötede gibi.
Beynini durdurmayı denedim ama çalışmadan edemiyor.
Kontrol edemiyor. Yapabildiğim tek şey kendini kaptırmamasını sağlamak.
Bay Edison'a düğün gecenizde laboratuvarında uyuduğu için...
''Amerika'nın en kötü işi'' dendiğini duydum.
O hikayeyi ben de duydum.
Düğün gecemizde Tom ile beraber Albany'e doğru...
...tekneyle çıkmıştık.
Niagara şelalelerinde bir hafta geçirdik.
Bir haftalık mutluluğun bir ömür boyu yeteceğini sandım.
O gösterişli bir mucitti, ve ben de onun için çalışıyordum.
Biliyorsunuz ki ben...
Ben...
Ben bir...
Evet?
Affedersiniz. Ben şeyi...
- Telgrafı mı? - Evet.
Evet. Telgrafı.
Affedersiniz.
Hobileri var mıdır?
Coney adası için çocuklara söz vermiştin.
En azından yürüyüş yapmayı.
Yarın üç yürüyüş yapacağız, söz veriyorum.
Al, fotoğraf çeksene.
Yavaşlayın!
Göz yorgunluğu sinir ağrısı yapmış.
Güzel bir çift gözlük her şeyi kökünden çözer.
Olmaz, berbat görünürüm.
Hayır, mümkün değil. Berbat gözükmen imkansız.
Bu kadar olduğuna emin misiniz? Korkunç baş ağrıları yaşıyor.
Gözleri alışana kadar bir şişe lodanum bırakacağım.
Teşekkür ederim.
Acaba...
Bu ziyaretinizin faturasını biraz ertelesek sorun olur mu?
Oğlum imzanızı almayı çok isterdi.
Bu ne ilkellik böyle.
Ne kadara mal oldu?
- Söylemiyor. - İhtiyacımız olan şey karşımızda.
Edison'un akımı bir milden uzağa ulaşamıyor Frank.
Akım o kadar gidemiyor. Bu yüzden bir süre doğru akım motoru yapması...
...ve sadece bir kasabaya elektrik vermek için bütün bakırlarını gömmesi lazım.
Koca ülke elektrik santrellerinden oluşan bir dama tahtasına dönecek.
Ancak tek bir alternatif akım dinamosu ile voltajı arttırıp...
...gözün görebildiği kadar uzak mesafelere ulaşabiliriz.
Kabloları elektrikle direklerine bağlarız. Daha az bakır, daha fazla elektrik.
Yüzde 75 daha ucuz olur. Burada önemli olan tek şey mesafe.
Frank, bu benim olduğu kadar senin de.
- Eğer sen yaparsan gurur duyarım... - Mümkünatı yok.
- Saçmalama. - Bu sana ait.
- Ama saatlerini bunu yapmaya... - George, bu senin fikrindi.
- Beni teşvik eden sensin. - Bir gezintiye çıkalım mı?
''Menlo Park Büyücüsüne.''
Frenlerinizde bir sorun varmış gibi duruyor...
...arabamı size, akımımı bir mil boyunca başarılı bir şekilde ulaştırdığım...
...Great Barrington, Massachusetts'e...
...göndermekten mutluluk duyarım.
Hayır!
Ampulleri nasıl aldı?
Amerika'nın en parlak zihinlerinden ne gür bir sessizlik bu böyle!
- Hiram'ın tasarımını kullanıyor. - Hiram da benimkini kullanıyor!
- Dava aç. - Açtık, mahkeme patentini onayladı.
Westinghouse'u diyorum. Bir açığını bul.
Barrington'a gidip kendin bak.
15 yıllık çalışmalarınızın gözünüzün önünden çalınmasından kimse azıcık bile rahatsız olmuyor mu?
Bir daha olmaz!
Ben buraya bir sistem kurdum, o ise yasal olarak bana ait olanı çalmak için...
...patent alışverişi yaparak ortaya uyduruk bir şey çıkarıyor.
Eğer ampuller bir savaşsa, o zaman biz de dinamolarını alalım.
Yapamayız.
Doğru akımı kullanmıyor efendim.
Alternatif mi kullanıyor?
Mary?
Evet, bence de biraz daha çay içmeliyiz. Patricia?
George Westinghouse?
- Yardımcı olabilir miyim? - Thomas Edison'dan geliyorum.
Mil başına bir jeneratör almamı istiyor.
Sonra The Globe'da senin elektriğinin...
...Edison'a göre %66 daha tasarruflu olduğunu gördüm.
Önerilen tasarruf böyle.
Ayrıca elektrik bana ait olan bir şey değil.
Bence Columbus'ün vergi mükelleflerinin...
...Westinghouse Elektrik'i tercih etmesi çok daha mantıklı.
Rekabet etmek değil, sadece sistemime lisans almak istiyorum.
- Onun ampulleri daha iyi. - Neden rekabet etmiyorsun?
Artık biliyor, sana söz veriyorum ki Edison farkında.
Ama adam doğru yapmayı değil, sadece yapmayı umursuyor.
Cevap vermiyor ama.
Westinghouse asla tamamlanmış bir sisteme sahip olmayacak.
Bir dikiş makinesini bile çalıştıramıyor.
Ben bu sorunu çözebilirim.
Akımları bir çevirici ile çalışması için tekrar ayarlamak yerine...
...fazdaki alternatif akımı iki veya daha fazla enerji veren devreden geçirebilirim.
Doğru akım dinamolarındaki çeviriciler üzerinde çalışman gerekiyor.
Hallettim onu.
Benden istediğiniz her şeyi yaptım, ama bir hata yapıyorsunuz.
- Ne? - Binaların birbirine yakın olduğu şehirlerde...
...doğru akım sorun çıkarmayabilir ama ülkenizin çoğu boş arazi.
Sadece yüksek voltaj mesafeyi katedebilir. Uzun vaadeli düşünmüyorsunuz.
Bu teknoloji avucunuzun içinde. Size verimli bir motor yapabilirim.
- Denedin mi hiç? - Hayır.
Kafamda neredeyse bitti.
İnsanlar kafalarının sone ve senfonilerle dolu olduğunu söyler...
...ama tek sorunları bunları kağıda dökememeleridir.
- İzin verin deneyeyim. - Hayır, çünkü tekrar baştan başlayamam.
Michigan'dan gelen emirler var. Bir oda dolusu basın mensubu beni bekliyor.
İşe alınma sebebini yap.
Yani ödül konusundaki sözünüzü onurlandırmayacaksınız.
- Neden bahsediyorsun sen? - 50 bin dolar demiştiniz.
- Katkılarımdan memnun değil misiniz? - 50 bin dolar falan vermem sana.
Şaka yapmıştım.
Hindistan cevizi lifleri, olta ipi...
...mantar, selüloit, keten, platin, demir, nikel, bakır, çelik.
Yıllar boyunca dünyayı aradık durduk ve 10 binlerce farklı kombinasyon denedik.
Sonra George Westinghouse nasıl yaptığımı görüp kafasına korsan şapkası taktı.
Her girişimde başınıza akbabalar üşüşür...
...sadece nasıl uzakta tutacağınızı bilmelisiniz.
- Olağan şeyler yani? - Haritacılar başkaları kendilerinden...
...kopyalıyor mu diye görmek için haritalarında bilerek hata yaparlardı.
Benim öyle bir lüksüm yok. Dünyanın yolunun üstüne sahte sokaklar icat edemem.
Yoksa hepimiz karanlığı boylarız.
Güzel, ne kadar ihmalkar olduğuna dair yazabildiğiniz kadar yazın.
Teşekkürler Bay Edison, ampul için de teşekkürler.
Sisteminin ölümcül olduğundan bahsetmiş miydim?
Kapı koluna veya raya uzanıp dokunursanız...
...yeni devre siz olursunuz.
- Daha net olmak gerekirse... - Ölürsünüz yani.
Doğru akım kullanan sistemlerde çıplak elle istediğiniz şeye...
...uzanıp dokunabilirsiniz.
Güvenli ve çalışıyor. Ayrıca üstünde Edison yazıyor, güzel de yani.
Hükümetimiz bir süredir bana silah yaptırmak için uğraş veriyor...
...ama bu beyni insanlara zarar veren bir şey yapmak için kullanmayacağım.
Onun için gidip Pittsburgh'den alışveriş yapabilirsiniz.
Westinghouse'un insanlara zarar vermek istediğini mi söylüyorsunuz?
Ben öyle bir şey söyleyemem. Ama siz söyleyebilirsiniz.
Senin hakkında böyle düşünüyor.
Gazetelere bir açıklama yap. Suçlamalarını reddet.
Öyle bir savaşa girmeyeceğim.
Bizim sistemimiz daha iyi, gereken her şeyi bu söylüyor.
Westinghouse Elektrik Şirketi 9:15'te kuruldu.
Merhaba, ben George Westinghouse. Randevumuz var mıydı?
- Kuzey Dakota. - New Orleans.
- Fort Worth. - Sioux City.
İyi haberi mi yoksa iyi haberi mi istersiniz?
Bütün vaktimizi cam şişesinin içinde ne olduğunu bulmaya harcarken...
...aslında ampulün dibinin tersine, spiral kısmına bakmalıydık.
- Orası bana ait. - Evet öyle.
Size dava açıyor.
Devasa bir dava. Edison ve Morgan.
Benim tavsiyem şu, yerçekimini yenmek için aklınıza spiral dışında bir yol geliyor mu?
Westinghouse sizin spiralinizi atlatacak bir tıkaç tasarladı.
Bütün dükkanlarda satılması an meselesi.
Doğruyu söylemek gerekirse, kereste fabrikalarında kullanmak için sabırsızlanıyorum.
Şu anda, sadece aydınlatma sunuyoruz.
Zamanla motorlu araçlara ve cihazlara da geçeceğiz.
Ne zaman? Aydınlatmanın masrafı umurumda değil.
Evimde gaz sistemi var, verimlilik peşindeyim. Anlayamadım sizi.
Edison elektriğin fabrikalarda da kullanılabildiğini söyledi.
Onun elektriği kullanılabiliyor.
Bu iğnenin hareket ettiğini görmem lazım.
Bütün motoru patlatmadan voltajı azaltamam.
Hadi ama biraz da olsa gelişme sağlamışsındır.
Hazır değil.
Kapat!
Bir çözümü olmalı.
Nikola Tesla Elektrik Aydınlatma Şirketi. Nasıl?
- Arkları ne zaman üretime getirebilirsiniz? - Ark aydınlatması mı?
Ampul ışığı, motor ve dağıtım konularında rekabet edeceğimizde anlaştık sanıyordum.
Onları Edison'a bırakın.
Onu geçmek için ileri seviye yöntemler üzerinde çalışıyorum.
- Edison'ı mı? Ne zaman? - Birkaç yıla.
Laboratuvara, mühendislere ve malzemelere ihtiyacım var.
Tabii ki, masraflar da olacak.
Bu gösterişli kumaşlar için parayı nereden buluyorsunuz?
Gelirimi nasıl harcadığım beni ilgilendirir.
Bay Tesla, eğer nakit paraya ihtiyacınız varsa patentlerinizi bize satmalısınız.
Karşılığında ne alacağım?
Hisse.
Devamında eğer başarılı olursanız, büyük kazanırsınız.
Servet kazanırsınız yani.
- Deyimleri biliyorum. - Riskin üçte ikisini biz alacağız.
Satmak zorunda olduğun tek şey için iyi bir fiyat.
Beyinde kan birikmesi mi? O ne demek?
Gizli bir birikme var, yayılıyor.
Muhtemelen önce görme yetisini...
...daha sonra da kelime dağarcığını kaybedecek.
Eşimi kaybedemem.
Kabartmalı bir alfabe hazırlıyorum, sözlük yapacağım.
Aşama aşama hareket kabiliyetini de kaybedecek.
Asansör yaparım.
Bay Edison...
...eşinize gereken şeyi...
...hiçbir insan yapamaz.
Sana göre eşime gereken şey bir çift gözlüktü.
Doğa bir şekilde yolunu bulur.
Bu akşam New York'a gitmem gerekiyor. Erteleyemem.
Yokluğunuzda ziyaret etmeye geleceğim ama...
...oyalanmayın.
Ohio, Westinghouse'u seçti.
- Columbus. Zanesville. - Zanesville mi? Onun olsun.
Komik değil.
Bir şeyin yaşanana kadar örüntü olduğunu bilemeyiz...
...en içten dileklerimle umuyorum ki değildir.
Söylesene, senin yanlış yaptığın neyi doğru yapıyor?
İnsanların ölümüyle sonuçlanacak makineleri başarıyla satıyor.
- Ölüler nerede peki? - Ölüler mi nerede?
Hemen şimdi tarafımızı değiştirelim...
...ve insan katliamının bütün sorumluluğunu sen üstlen o zaman.
Bence insanların ölmemesinin sebebi senin umduğun kadar tehlikeli olmaması.
Masraflar konusunda bizden önde ama bu geçici bir avantaj.
Bana gerekli zamanı verirsen o kadar ucuz yapacağım ki sadece zenginler mum yakacak.
O zamana kadar şehirleri Westinghouse'a kaybetmeye devam et, banka değilim ben.
Aynen tam olarak öylesin.
Bu konuşmayı zamanımı harcamam yerine telefonda da yapabilirdik.
Ben birini görmek istersem ayağıma gelir. Göze göz. İşler böyle.
Hayır, işler aslında şöyle.
Ben mucizeleri gerçekleştiririm, sen ise ben ne kadar istersem o kadar verirsin.
Ne oldu? Bir şehri daha mı kaybetmişim?
Söylesene, ne kaybettim?
Bir şey söyle.
Tam şu an, bana çit yapacağının sözünü verebilir misin?
Toprak donmuş, çözülmesi lazım.
Kaçırıyorsunuz!
Bir şey söyle.
Tam şu an bana çit yapacağının sözünü verebilir misin?
Toprak donmuş, çözülmesi lazım.
Bir şey söyle.
Anlaştığımız gibi motorumla devam edeceğiz...
Hayır etmeyeceğiz. İstemiyoruz.
Yaptığın arklar artık satmıyor.
Edison ve Westinghouse ile rekabet edemeyiz.
O zaman patentleri alıp giderim ve size şanssızlıklar dilerim.
- Patentlerin mi? - Evet, benim patentlerim.
Bir şey ister misiniz efendim?
Zaman makinesi.
Eğer bir gün bulursam, bu ana dönüp size vereceğim.
Teklifi okudunuz mu?
Kaynaklarımdan geriye kalanı bir fuarı aydınlatmak için harcamayacağım.
Bir fuardan çok daha fazlası efendim. Ülkenin üçte biri...
...Chicago'ya giden trenlere atlayıp Işıklar Şehri'ni görmeye gidecek.
Her bir cam, her bir sokak lambası, ''Yarış bitti, kazandık.''...
...anlamına gelen bir işaret aslında.
Herkes gelip aynı anda aynı yerde görecekken...
...neden son paranızı elektriğinizi göstermek için ülkeyi dolaşarak harcıyorsunuz?
Çünkü bir yıl sonra fuarı yıkacaklar.
30 milyon kadar kişi gördükten sonra, evet.
Westinghouse teklif veriyor.
Güzel şapka. Pahalı gözüküyor.
Sizin için çalışmadan önce almıştım Bay Edison.
Benim için çalışmıyorsun sanırım. Hala benim ampullerimi kullanıyor.
Patentleri kanuna aykırı değil.
Tavsiyemi ister misiniz?
Westinghouse'un akımının insanları öldüreceğini söyleyip duruyorsunuz...
...kanıt beklemek yerine neden kanıtları siz sağlamıyorsunuz?
Bunu yapıyoruz çünkü tam bir sistemimiz olduğunda...
...çalışıyor. Ayrıca Edison marka.
Zavallı hayvan.
Her türlü katledilecek zaten. Hiçbir acı hissetmeyecek değil mi?
3000 voltajda, daha başlamadan bitecek.
Endişelenecek bir şey yok yani?
Karşımızda basın mensupları var, biraz canlanın o yüzden.
Menlo Park'a hoşgeldiniz.
Bu soğuk sabahta geldiğiniz için teşekkür ederim.
- Seni görmek güzel. - Günaydın.
- Adım Southwick Brown. - Memnun oldum.
Birazcık geri çekilmek isteyebilirsiniz.
Gus, Westinghouse'un jeneratöründe kullandığı aynı elektrik akımına bağlanıyor.
Ancak daha elektrikle ölüm anlamına gelen bir kelime yok...
...o yüzden sözlük yazan kişilere sordum ve şu önerileri aldım.
"elektro-pat," "elektrikten" ve "dina-mort."
Ama Joe Guillotine nasıl kendi adını icadına verdiyse...
...elektrikle ölümü bulan kişinin hakkını nasıl çalabiliriz?
Bu atı Westinghouselarken saygılı olmanızı istiyorum.
Bay Edison, Southwick Brown, Başkent Cezalandırma Komisyonu.
Şüphesiz, Northeast'teki rezil asılmaları okumuşsunuzdur.
Mahkumlar ya boğuluyor ya da vahşice kafaları kesiliyor.
Görüntüler insanlık dışı.
Ama atın ölümü çok sakindi, hatta...
...şiir gibiydi.
New York Valisi benim önerim üzerine...
...insan üzerinde elektriği kullanan bir ölüm aleti denemek istiyor.
Anlaşmayı size vermemiz bizim için bir onur olur.
- Başla bir şey yoksa, memnun oldum. - Affedersiniz?
Adalet adı altında insan canı almak tam anlamıyla budalaca.
At ve insan arasında büyük bir fark vardır.
Tanrı bizi bu dünyaya insana yakışır bir şekilde getirdi.
Bizleri dünyadan insana yakışır bir şekilde uğurlayacak...
...ilk insan olma fırsatını neden reddediyorsunuz?
William.
Eşimi öldürdüm.
Kolu çeviriyorum.
Belki dahası da vardır.
Eğer yanlış yaparsam, fonografınla veya gramofonunla...
...ya da adına her ne diyeceksen...
...onunla oynadığımı anlamayacaksın.
Bu şey ne ki cidden?
Bugünün Mary'si yarının Thomas'ı ile konuşuyor.
Ya da benim olduğum yerden...
...bugünün Thomas'ı dünün Mary'sini dinliyor.
Acaba bununla başka neler yapabilirsin.
Bay Tesla, oğlum ve salak arkadaşı artık ark ışığı yapmayacağınızı söylediler.
Doğru mu bu?
Ona değil, bana bakın. Ben sizin birincil hissedarınızım.
Hayır, ark ışığı projesini çoktan tamamladım.
Tamamladınız mı? Daha tek bir şehri aydınlattınız: Rahway, New Jersey.
Tanrı aşkına daha büyük düşünün. Philadelphia.
Şehirleri süslemek için ark tasarlıyorsunuz, tek işiniz bu.
Hayır, alternatif akım motorum. Anlaşmamıza göre...
- Hayır öyle bir anlaşma yapmadık. - Bu ofiste dediniz ki...
Lane, dışarda bekler misin lütfen?
Özür dilerim ama, kovulduğunuzu anlamıyor musunuz?
Hayır, lütfen. Aklımdakini tasarlamama izin verin.
Sizi dünyadaki en büyük elektrik sağlayıcısı yapacağım.
Edison'dan daha büyüğü.
Çok yaklaştım. Sadece birkaç ay daha.
Sanki Neptün'den gelmiş gibi buraya geliyorsunuz...
Sizin dışınızda kimsenin anlamadığı...
- ...büyük bir geleceği görüyormuş gibi. - Lütfen dokunmayın.
Alt tarafı bir göçmensiniz.
Hayalperest bir kafa, sadaka arayışında. Edison değilsiniz siz.
Sadece tek bir Edison var, bu yüzden o Edison. Sizden milyonlarca var.
Büyük fikirleriniz var ama bir şeyleri hareket ettiren asıl gücü göremiyorsunuz.
Doğru veya alternatif akımlardan, veya herhangi bir akımdan bahsetmiyorum.
Paradan bahsediyorum.
Ben sadece o motorla ilgileniyorum.
Bu patentler Tesla Elektrik Aydınlatma Şirketi'ne ait.
Burası artık Sendika Elektrik ve Üretim Şirketi...
...ve bu ofisteki her şey bana ait.
Patentler, tasarımlar, mühendisler, her şey.
Bundan sonra hiçbir şeye Tesla adı verilmeyecek.
Hayallerini al ve geldiğin yere dön.
Kasaba ardına kasaba genişleyip duruyor.
Kediler, köpekler, koyunlar, 11 tane at... İnsanların ne daha ne görmesi lazım?
Sorun şu ki kimse alternatif akımdan ölmüyor...
...demin saydığınız kediler, köpekler, koyunlar ve 11 tane at hariç.
- Efendim ben sizin sadece sekreterinizim... - Söyle.
Gramofonu piyasaya çıkartın. Kendi paranızı kazanın.
- Daha hazır değil. - Hazır edin o zaman efendim.
- Bell sizi kazıklıyor. - Gramofon mu? Adını değiştirdi.
Sizinkilerden birini alabileceğim bir dükkan gösterin, piyasayı ona bırakmam.
Masada gerçek bir teklif var.
Yarım milyon dolar. Alın şu parayı, efendim. İhtiyacınız var.
Eğer Bell sizi telefonla kazıkladıysa, grafofonla da kazıklar.
Bilerek mi yanlış konuştun demin?
Chicago'ya gitmek istiyor musunuz?
Tamam, hazırım.
Top başına bir dolara var mısın?
Senin olayın ne?
Mucit. Salakların sorunlarını çözüyorum.
Stenograf olmadan yazım hatalarını düzeltmeyi düşünün.
Kör kişilere konuşacak pikap kitapları.
Müziğin yeniden yapımı. Konuşan oyuncaklar.
Saati söyleyecek saatler.
Ölen dillerin korunması. Diksiyon öğretimi.
- Bizi kandırdın. - Evet, yok hayır.
Bunca yolu kaybetmek için gelmedim.
Sevdiklerinizin ölürken söylediği son sözlerin kaydedilmesi.
Mary'nin küçük bir kuzusu vardı, yünleri kar kadar beyazdı.
Mary'nin gittiği her yere kuzu da giderdi.
Ya mümkün değil, ya da ben sandığım mühendis değilim.
Bütün ülkeyi dolaşıp kedileri pişiriyor.
George, adam çirkeflik yapıyor. Sen de yapabilirsin.
Ben küçükken babam...
...beni bir dalla kırbaçlamaya çalışmıştı.
Ama ilk vuruşunda dal üç küçük parçaya ayrıldı.
Öylece kalıp yerdeki küçük dal parçalarına baktık.
Daha sonra duvarda asılı deri parçasını fark ettim...
Deriyi gösterip dedim ki: ''Bak, duvarda daha iyisi var.''
Durdu.
Dayak yiyebilirim ama kalitesiz işçiliğe tahammülüm yok.
Chicago'daki tanıtımda yanında çalışan bir motor olacak.
Öyle veya böyle olacak, ya da Menlo Park Büyücüsü olacak.
- İyi geceler Frank. - İyi geceler.
Edison'ın haklı olduğunu itiraf ediyor musun?
Franklin Pope'u...
...bizi ileri taşımak için sergilediği korkusuz kararlılık ile hatırlayacağız.
Gözler önünde saklanmaya çalışan şeyi görmeye çalıştı.
Bugün ben...
...öfkeden çok yas ile doluyum...
...çünkü yaşanan şeyler yaşanmayabilirdi.
Beni daha önce hiç dinlememişsiniz gibi dinleyin.
Nefes aldığım sürece...
...Westinghouse piyasada kalmaya devam ettiği sürece...
...daha çok insan ölecek.
Başınız sağ olsun.
Bir çalışandan daha ötesiymiş gibi geliyor kulağa.
Adı neydi? Franklin Popes mu?
Pope. O kadar.
Yazık. Yardım etmek için buradayım.
Edison'ın bu kadar konuşmamasını istediğini biliyorum.
Bu yüzden izin ver şirketlerinizi birleştireyim. Pisliği temizleyeyim.
Cidden Westinghouse Elektrik'in 5 milyon dolar edeceğini düşünüyor musunuz?
Bir şeyin değeri, birinin en yüksek vereceği miktardır.
- 800 kişi işini kaybedecek. - Çalışanlarınızı kovmayacağım.
Ancak haftada beş gün çalışma kuralınız için aynı sözü veremem.
Makul biri gibisiniz.
Hangi akımı kullanacaksınız?
Edison hangisini isterse sanırım.
Saçmalık.
Saçmaladığımı mı düşünüyorsun?
Evet öyle.
Şirketi fazla genişlettik Marguerite.
Satmakta utanç yoktur.
Bunca zamandır peşinde olduğum şey Edison ile ortak olmaktı...
...şimdi bunu yapmak için bir şansım var.
Motorumuz yok, dağın içinde yolda kalmış bir tren gibiyiz. İmkansız.
''İmkansız'' kelimesi senin sözlüğünde yok sanıyordum.
Westinghouse Elektrik'i kapatıyorum.
Süreç diğer başarısız girişimleri korumakla devam edecek...
...ve Edison'ın hatalarını zaman düzeltecek.
Sen deniz yüzünden rotasını değiştiren bir kaptan değilsin.
Rotamızda değiliz! Boğuluyoruz!
Bütün bu şeyler bize bir servete mal oluyor.
- Para umurunda değil ki. - Servet diyorum!
Sen kapı kapı gezerken ben ailenin evinde kalıyordum.
İnsanların açıkça karşı olduğun şeylerin tarafında olduğunu söylemesini mi istiyorsun?
Soyadını bir fiil olarak kullanmalarını mı?
Bunu tam olarak nasıl düzeltmemi önerirsin canım?
Yanımda sen varsın, ve Frank vardı.
Bu kadar.
O adamı severdim.
Bu iş hayatında alınan mantıklı bir karar sadece.
- George... - Bu kadar.
Bu kadar.
George Westinghouse hakkında istediğini söyleyebilirsin ama adam kibar.
Amerikan Güney Eyaletleri Konfederasyonu bölgesine giriş yaptın.
Bence hatalısınız.
Haritama göre...
Arkadaşımın yasını tutsam da talihsizlik gelişimi engelleyemez.
Anladığım üzere Bay Edison unutulmaktan o kadar korkuyormuş ki...
...her şeyin üzerine adını yazıyor.
Hatırlanmak istiyorsanız çok basit: Başkan'ı vurun.
Ama bana göre bir miras istiyorsanız...
...dünyayı geldiğinizden daha iyi bir halde bırakıp gidin.
Thomas Alva Edison, sıradan insanların korkularını...
...soyan bir şarlatan.
Çünkü benim sistemim daha iyi.
Benim sistemim daha iyi olduğu için de, Westinghouse Elektrik yoluna devam edecek.
İyi günler.
Westinghouse komutayı aldı. Bir yere gitmiyor.
Aydınlatmanıza teşekkür etsem de Bay Edison, ben ayrıca müşterinizim de.
Eğer bir şey kapıma gelip ihtiyacım olan bir şeyi teklif ederse...
...elimdekinden daha iyiyse ve daha ucuzsa...
...içeri çay içmeye davet etmezsem aptallık etmiş olurum.
- Ültimatom mu bu? - Tehdit aslında.
Hala korkunun en iyi strateji olduğunu düşünüyorsan...
...acele edip daha çok çalışmanı tavsiye ederim.
Zaman doldu.
...Yakışıklı ve akıllı bir adam...
...eşinin sesini duymak için levye ve kaldıraç ile bir kutu yaptı...
...artık sonsuza kadar dinleyebileceği için oldukça kötü bir karardı.
İstesem de durduramazdım...
...gerçi istemiyorum...
...çünkü bence fevkalade bir hediye.
Buffalo'daki adamı elektrik öldürecek. Voltajını bilmiyoruz.
Fazla olursa alev alır, az olursa hayatta kalır.
Sizin tavsiyenize ihtiyacımız var.
Ne kadarı insancıl? Kaynak kodunu nereye koyalım?
Karşılığında ise istediğinizi bildiğim bir şeyin sözünü vereceğim.
İnsanları öldürmek için kullanılan resmi elektriğin adı olarak...
...girişe Westinghouse adını asacağım.
İdam sandalyesini Chicago Dünya Fuarı'nda bile sergileyebileceğimizi düşünüyorum.
Gelecek.
Benim adım bu işe karışmamalı. Hiçbir danışmanlıkta bulunmadım...
...insan öldürmenin en iyi yolu olarak Westinghouse'ın reklamını yapacaksınız.
Yardımlarınızın garantisini veriyor musunuz?
Sen soruları sor, ben cevaplayayım.
Yazışmalarımızı yakın.
Kesinlikle.
Sandalye ve mavi boyalı Fransız sandalyesi.
Sadece geçen hafta bu setlerden üç tane sattım.
Bu klasik sandalye...
Evet, bunlar da kollu sandalyeler.
Oldukça popülerler.
Duruş tarzı.
Kaç tane istersiniz? Dört? Altı? Sekiz? 12?
Sadece bir tane.
Bay Brown, teçhizat sabit motor ile çalışıyor...
...bir Westinghouse alternatif dinamosu 3000 volt üretebiliyor.
Kafa bölümü olan tahta bir sandalye, bağlama ipleri ve ayarlanabilir kaynak kodu.
Yakın. TAE.
Volmetre, ampermetre ve akımı kontrol eden santral...
...takip edebilmeniz için idam odasının içinde olmalı.
Yakın. TAE.
Dinamo odası elektrik sinyalleri ile iletişim kuruyor. Yakın. TAE.
Westinghouse'ın yaptığı en etkili makineler... Yakın. TAE.
Emeğiniz için 3600 dolarlık ödeme yapıyorum.
Yakın. TAE.
Acımasız cezalandırmalar için ''Westinghouse yapma'' terimine karşı ileri sürülecek tek şey...
...temas noktalarında et yanabilir...
...ve mutilasyon yaşanmadan verilecek akım miktarı daha bilinmiyor.
Yakın. TAE.
Dünya Fuarı için rekabet içinde bulunan birine göre...
...bu ölüm tuzağı işi pek iyi gözükmüyor.
Evet biliyorum. Edison her zamanki gibi adımı lekemeye çalışıyor.
- Kanıtlayabilir misin? - Hayır.
Ama belki durdurabilirim diye düşündüm.
Benimle mi yani?
Tavsiyemi ister misin? Beni tutma. Paran cebinde kalsın.
Ama Edison'ın o ölüm sandalyesiyle çıkarcı bir bağlantısı...
...olup olmadığını öğrenebilecek birini tanıyorum.
Yasal yollarla durdurabiliriz diye düşünmüştüm.
- Edison'ı mahkemeye mi çıkartayım? - Hayır.
Sandalyenin kendisini. Anayasanın Sekizinci Değişikliği.
Eşini katlettiğini itiraf eden baltalı bir katile...
...ne yapayım dedin?
Destek mi vereyim?
Bunun amacı Thomas Edison'a nasıl bir insan olduğunu göstermek.
Benim adımı karıştırma yeter.
Eşin buna para verdiğini biliyor mu?
Onun fikriydi.
Elektriği zalim ve insanlık dışı yapmayan şey nedir?
Akımın hızı o kadar yüksek ki beyin anında felç kalıyor.
Sinirler harekete geçemeden önce denek ölüyor.
Kanıtın yoksa nereden biliyorsun?
Test ettim...
...Londra hayvanat bahçesindeki bir gorille.
Herhangi bir elektrik şirketiyle herhangi bir bağlantın var mı?
Hayır efendim.
Eyalet, Thomas Alva Edison'ı çağırıyor.
Sizin ve Bay Westinghouse'ın akımları arasındaki farkı...
...genel bir şekilde açıklar mısınız?
Doğru akım borudaki su gibi ilerler...
...alternatif akım ise iki yönde birden ilerler.
Su kulağa o kadar da tehlikeli gelmiyor.
Boğulana kadar.
Peki neden Bay Westinghouse'ın akımını kullanmıyorsunuz?
- Hoşlanmıyorum. - Tehlikeli olduğunu düşünüyorsunuz.
Evet.
Bay Kemmler üzerinde kullanılacak olan tehlikeli Westinghouse akımını alıp...
Beş veya altı dakika boyunca uyguladığınızı düşünün.
1500 voltajda sıcaklığı hissetmesi ne kadar sürer?
Sıcaklık normalin dört veya beş derece üzerine yükselip...
...mumya olana kadar devam edebilir.
Peki bu canını acıtmaz mı?
- Acıtmaz. - Nereden biliyorsunuz?
Çünkü aynı elektriği 500 kiloluk bir atın üzerinde şahsen gözlemledim.
- At acı hissetti mi peki? - Hissettiyse de bana söylemedi.
Bay Edison, Bay Westinghouse ile aranızda büyük bir mesele var.
Bay Westinghouse'dan hoşlanmıyor değilim.
Aranızda bir rekabet var değil mi?
Konu bu değil.
Ben elektrikle idamın zalimce ve sıra dışı olup...
...Sekizinci Değişikliğe aykırı olup olmayacağı gibi basit bir soru için danışılan...
...tarafsız bir bilim insanıyım.
Uzman görüşüme göre insanlık dışı olan tek yöntem Westinghouse alternatif akımıdır.
Sayın Yargıç, Bay Edison 30 amper üzerinde her akımın...
Miliamper. Eğer konuşmamı böleceksen en azından doğru konuş.
Teşekkürler Sayın Yargıç.
Benim için bir onurdur.
Tamamdır, duymam gerekeni duydum.
Siz ayak takımı ne istiyorsunuz?
Bay Edison.
Bakın...
Şansımı bulamadan gideceksiniz sanıyordum.
- Bay Edison imzanızı alabilir miyim? - Olur, tabii.
William izin verirsen?
Sizi uyarmalıyım, adalet yenebilen tek bir şey vardır.
Para mı?
Şöhret.
Yeni model ordu altıpatları mı o?
Ne kadar harika bir makine.
- Nasıl çalıştığını biliyor musun? - Göstermemi ister misin?
Nasıl ateş edildiğini değil. Nasıl çalıştığını kastediyordum.
Çok iyi bir alettir. Bir bakmalısın.
Silindiri horoz boş bir bölmede durmasın diye tasarlamışlar.
Yani seni beş yerine altı kez vurabilirim.
Aynen öyle sanırım.
İkisi de duruşmada yalan söyledi.
Eğer şansını deneyeceksen, bu son şansın.
Bazı doğru olanı elde etmek için kurallar dışına çıkmak lazım.
Çıkmak zorunda olmasak güzel olurdu.
Değil mi?
Bu seni onun gibi biri yapmıyor.
Nasıl yapıyoruz yani?
Kötü olan kulağımda bile olağanüstüydü.
Baba...
Alo.
Teçhizat sabit motor ile çalışıyor...
...bir Westinghouse alternatif dinamosu 3000 volt üretebiliyor.
Kafa bölümü olan tahta bir sandalye.
- Nereden buldun onu? - Gazetelere gönderiyorum.
O mektuplar çalıntı. Yayınlayamazsın.
- Neden? - Çünkü özel yazışmalar.
Bay Edison eğer benim veya şirketim hakkında bir şey daha söylerseniz...
...gerçeği söylemenizi isterim.
En azından yapılacak doğru şey olur.
Olmaz mı?
- Mektupları neden yakmadın? - Thomas Edison gönderdi onları.
Sanırım bu sandalyenin gurur duyulacak ve hatırlanacak...
...bir şey olduğunu yeteri kadar takdir etmiyorsunuz.
Ne kadar elektrik kullanman gerektiğini bile bilmiyorum.
- 1500 voltaj demiştiniz. - ''Sanırım 1500'' demiştim.
Ancak vücudundaki bütün su buharlaşırsa alev alabilir.
- O zaman voltajı düşürürüz. - O zaman yavaşça ölene kadar kızartırsın.
Dinle, beni dinlemelisin. Yapacağın şey yanlış.
Bunun kaçınılmaz bir şey olduğunu ve başkasının yapacağını söyledin.
Sırf başkasının yapacak olması senin yapmanı gerektirmez.
Eyalet uzman yorumunuz ve yardımınız için teşekkür ediyor.
Ne var?
- Söylemesi bana düşmez. - Söyle.
Asla birini öldürecek bir alet yapmayacağınızı söylemiştiniz.
İmkansız bir şey yaptım, benden arakladılar...
...o yüzden ben de tekrar yaptım, onlar da tekrar yaptı.
Tekrar ve tekrar.
Diğer her şey gibi değil bu.
Bu, diğer her şey.
Geleceğimizde asfaltın altında tuğlalar ve bakırlar yok.
Otomasyon, ulaşım, iletişim. Bunların akımını kontrol eden kişi...
...geleceği de kontrol eder.
Ama Westinghouse'ın haklı olduğunu biliyorsunuz.
Birkaç kazanın onun akımının güvenilirliğini saf dışı edeceğine inanmıyorsunuz.
- Kaybetmek istemiyorsunuz sadece. - Başka kimsenin ciddiye bile...
...almadığı şeyi güçlendirdim.
Hayır, yaptığınız şey adamı 12 tonluk bir trenle es geçmekti.
Onun sadece fren üretmesi gerekiyordu, suçlu kim o yüzden?
Bugün tarafınızı değiştirin ve kazanın.
- Akımı insanları öldürüyor. - Siz öyle dediniz diye!
Bak, ya bahçemdeki yağmacılar hakkında söylenmeyi bırakırım...
...ya da öyle bir duvar inşa ederim ki tırmanmaya bile korkarlar.
Siz tanıdığım en zeki insansınız.
İmkansızları gerçeğe dönüştürmenin de ötesinde...
...en çok prensiplerinizden etkilenmiştim.
Ampul ışığını siz bulmadınız. İnsanlar öyle olduğunu düşündü.
İzin ver sana bir şeylerin nasıl gerçek olduğuna dair gerçekliği anlatayım.
Hepimiz katkı yapıyoruz. Buluşlar böyle yapılır.
Tuz, tahıl, ateş, yürek.
Ama sadece biri bundan ekmek yapar.
Her şeyi bir araya getirir.
Bu kadar lezzetli olmasını sağlayan şey de insanların güç bela çalışıp...
...kazandığı paralarıyla gidip almalarıdır.
Bay Edison, başarılı olmanızı istiyorum, gerçekten.
Ama bugün tarafınızı değiştirin yoksa...
...Isaac Newton yerine PT Barnum olarak öleceksiniz.
Size yabancı olsa da...
...çalışmaları elektrikli maddeleri tanıdığım herkesten daha farklı anladığını gösterdi.
Hanımlar ve beyler, Nikola Tesla.
Doğrudan asıl soruya geliyorum.
Evet mi hayır mı...
Alternatif akım bir motoru çalıştırabilir mi?
Evet.
Alternatif bir akım kuran herkes Edison'ın yaptığını üçte biri fiyatına yapabilir.
Çokevreli sistemimin iki numaralı figüründe teçhizat bobinleri...
...daha ileri bir konumda gözüküyor.
2-A ise karşılıklı bir magnetik durumu gösteriyor.
Çok katlı bir halkayı dolamakla elde edilen bir eşzamanlı motor...
Bir niteliğin tetiklemesi her zaman maksimum aksiyonla sağlanır.
Bay Tesla, teorilerinizi sınayacak gerçek bir motor yaptınız mı?
Bunlar teori değil. Hayır, henüz yapmadım.
Ama bu inançlarınızı kanıtlar.
Bunlar inanç değil, benim için motorun...
...zihnimde veya bir dükkanda çalışması tamamen ehemmiyetsiz bir durum.
Hayalimde çoktan inşa ettim, ve kusursuz çalışıyor.
- Ciddi misiniz? - Neredeyse her zaman.
Merhaba, ben George Westinghouse.
George Westinghouse mı?
Her frende bir borudan hazneye hava pompalayan bir motor...
...birbirleriyle aynı anda çalışmasını sağlar.
Akıllıca bir tasarım.
Teşekkürler.
Buyrun.
Sanırım bu oda iki derece eğri.
Benimle görüşmek için zaman ayırdığınız için çok teşekkür ederim.
Bir yere mi gidiyorsunuz?
- Bu mu? - Niagara Şelalesi.
Evet.
Okul yıllarımda giderken kıvılcımlar çıkaran büyük bir tekerlek hayal ettim.
Bu ülkeye ilk gelişimde Bay Edison için çalıştığımı biliyor muydunuz?
- Bilmiyordum. - Çay?
Tabii.
İki doğru akım jeneratörünü tek bir gecede tamir ettim...
...o ise bana iyi biri olduğumu söyledi.
Niye öyle davranmadı peki?
İstifa ettim. Kendi şirketimi açtım ama aldanmışım.
Kimdim ki ben? Göçmenin teki.
O yüzden bulabildiğim tek işte çalıştım: Hendek kazmak.
İnsanlar güzel kıyafetlerime güldü ama günün sonunda 2 dolarım vardı.
Hendek ne için kullanıldı?
Edison Elektrik.
Kendi mezarımı kazıyormuşum gibiydi.
Eğer Bay Edison başarırsa o kadar geriye döneriz ki bir daha toparlanamayabiliriz.
Fuar alternatif akım olmalı. Benim motorum olmalı.
Dünyanın Chicago hakkında bir sembol demesini seyrettim...
...Işıklar Şehri.
Bütün şehirlerin ışığa kavuştuğunu göreceksiniz...
...peki Niagara'nın gücünden faydalanmak? İşte görülecek gelecek bu.
Niagara mı? Ben Chicago için geldim.
Chicago'nun ötesini düşünün.
Enerji dediğimiz şey yemek, su ve hava kadar temel bir şey.
Sadece parası olanların yemek yiyip nefes alabileceğini söyleyemezsiniz.
Niagara, doğu kıyı şeridini ışıklandıracak.
Kazanılacak büyük bir servet var evet, 63. caddede kendime çok güzel bir baston beğendim...
...ama Niagara bir gün gücü kardan ayırabileceğimizin kanıtı.
Gerçek zafer böyle kazanılır.
- Bana ihanet etmeyeceğinizi nereden bileceğim? - Bilemezsiniz.
İşin aslı şu ki Bay Tesla, sizin motorunuza ihtiyacım var.
Bütün fuarı aydınlatabilirim ama bir makineyi hareket ettiremiyorum.
Eğer bugün bir anlaşmaya varamazsak, şirketim otel odanızda ölecek.
Ama eğer yaşarsa, Niagara'dan faydalanma hayaliniz de yaşar.
Anlaştık mı?
Beş bin.
Bin.
Tamam.
Beygir gücü başına...
2.5 dolar vereceğim.
Pek dahi sayılmam ama milyonlara denk geliyor.
Size Delmonico's'ta akşam yemeği ısmarlayabilir miyim?
Bay Tesla, gitme zamanı.
- Hayır, eğri odanızdan çıkmayacağım.. - Bir aydır kirasını ödemedi.
Yılın geri kalanında burada kalması ne kadara mal olur?
Gaz şirketinden 300 kişiyi işten çıkarmam lazım.
Başka bir yolu yok.
Maaşlarını ödeyip elektrik fabrikasına geçirelim.
Bunu yapmaya devam edemeyiz.
Eğer kazanırsak, yapmamıza gerek kalmayacak.
Gerçek senin yanında.
Ne olursa olsun, adil yarıştığını bileceksin.
Ölüm sandalyesini Edison'a bağlayan mektupları çaldım.
Adını lekelemek için gazetelere verdim.
Seni hayal kırıklığına uğrattığımı biliyorum.
Ne bu?
Tepesinde 2.5 metrelik bir fener kulesi olan...
...16 bin adet Edison ampulüyle donatılmış 30 metre uzunluğunda bir kule.
Dünyaya bizim kazandığımızı gösterir bu.
Aksi halde insanlar bizim kazandığımızı nereden bilecek?
Bir put bu.
Bu bir imza.
Karşılığında da daha önce kimsenin Thomas Edison'dan alamadığı bir şey alacaksın.
- Öyle mi? Neymiş o? - Özür.
Harcamaların beklenenden daha fazla olduğunu kabul ediyorum...
...ama şimdi her zamandan daha fazla, zorlamaya devam etmen çok önemli.
Westinghouse fuar için ne kadar teklif ediyorsa biz... sen daha yüksek etmelisin.
Etmeliyim.
''Edilmeli.''
Nikola Tesla kim?
Ne olmuş ona?
Columbia'da bir konuşma yapmış.
Söylenene göre Westinghouse'a çok fazla bir elektrik motoru yapıyormuş.
Sen hem aydınlatma hem de güç yapabiliyorsun, görünüşe göre artık o da yapabiliyor.
Kim bilir çalışan bir model yapmaları ne kadar sürecektir...
Bu sabah itibariyle dokuz şehri de Westinghouse'a kaptırdın.
Yani olay şu.
Edison Elektrik'i başka rakip şirketlerle birleştireceğim.
Artık yoksun.
Sebebini de biliyorsun.
Bu sohbetin daha tatsız olmasını mutlulukla şunu da söyleyebilirim...
Kendi hissen ve yönetim kurulunda bir koltuğun olacak.
Sunumu kim yapacak? Sen mi?
- Tabii ki hayır. - Şimdi mi söylüyorsun bunu?
Buradaydım ve yüz yüze duymayı hak ettiğini düşündüm.
Hayır, zamanımı harcayıp çocuklara imza vermemi istedin.
- Adı ne olacak? - Bu senin sorunun değil.
Edison Elektrik olmak zorunda.
Edison ve elektrik eşanlamlı kelimeler Morgan. Ampuller...
Acemi bir girişime rekabeti kaybetmiş birinin adını veremem.
Mektupların sızdığı için güvenirliliğini kaybettin.
- Ne olacak peki? - Adı mı?
Evet adı!
Anlaşmada Genel Elektrik yazıyor ama bir şeyler düşünürüm.
Yaratıcı olabiliyorum.
Evet.
Bay Insull.
Biraz vaktinizi alacağım.
Karşı harekete geçmemen veya birleşme konusunda basına karşı olumsuz konuşmaman...
...senin adını değiştirmeyeceğini söyledi.
Sana ne teklif etti?
- Söyle. - Başkan Yardımcısı ama reddettim.
- Kabul etmelisin. - Neden?
Alternaf akımın aktarım voltajı kaç?
230 bin volt.
12 bin saatlik lambanın inceli neyden yapılır?
- Karbonlaşmış Japon bambusu. - Kahvaltıda ne yiyorum?
- Pasta. - Yani?
Tabii ki sana ihtiyacı var. Bensin ama insan versiyonumsun.
Odaya bir bak.
Kim eksik?
Edison Genel Elektrik Şirketi lütfen.
Genel Elektrik mi?
- Edison Genel Elektrik Şirketi. - Evet.
12 yaşında bu çocuk.
Bay Insull, bunlar komite üyelerimiz...
Dikkatli dinle. Işığın kalitesine odaklan.
Mahkemelerin ne dediği umurumda değil.
Westinghouse ampullerimi kopyaladı, ama iyi haber şu ki pek başarılı olamadı.
Dış mekan ampulleri olduğu için ömürleri yaklaşık iki saat.
Değişim zamanına odaklan.
Bizim ampullerimizin üstünlüğünden, sanki rekabet yokmuş gibi bahset.
''Standart,'' ''en saf'' ve ''en güzel ışık'' gibi laflar kullan.
Ne tipte insanlar olduklarını öğren. Çünkü sadece iki tip vardır.
Kendilerinin pratik olduğuna inanan ama aslında hayalci olanlar.
Riske girecek kişiler.
Diğerleri ise gülümseyip sunum için teşekkür ederler ama cüzdanlarına göre oy verirler.
Eğer Westinghouse varını yoğunu ipotek ettirip teklif vermiyorsa...
...Morgan para konusunda sana sorun yaratmaz.
Yani tek gerçek işin hayalcilerin gözlerine bakıp onlara sihir vaat etmek.
Şimdi, az önce söylediğim hiçbir kelimeye kullanmadan bana paralel ve seri elektrik...
...devreleri hakkında hatırladığın her şeyi anlat.
Genç olsam da, bu konularda uzmanım.
Gerçek anlamda rakibim bir tek Bay Edison'ın kendisi oldu.
Eğer Westinghouse'ı seçerseniz...
...o zaman evet, 28 milyon kişinin hayatını tehlikeye atmış olursunuz.
Westinghouse minimum sayıda hata yapsa bile...
...kasıtlı olmayarak bir politikacı, bir eş...
...hatta yedi yaşındaki bir kız çocuğu bile bir elektrik...
...direğine dokunarak anında hayatını kaybedebilir.
İşte duydunuz.
Bay Westinghouse'ın elektrik markası ölümcül.
Teşekkürler Bay Insull.
Açık olmak gerekirse efendim...
...200 miliamperin üzerindeki bütün elektrik devreleri ölümcül olabilir.
Sizinki bile mi?
Bay Westinghouse, karşınızda yerleşke ve binaların komite üyeleri.
Charles Schwab, Craig Cannon...
- Belediye Başkanı Cregier tabii ki. - Tabii ki.
Chicago Daily News'dan Victor Lawson...
...ve Onursal Jüri Tree.
Ben ise Daniel Burnham.
Sunumunuzun bir saati aşmamasını rica ederiz.
O kadarına gerek olmayacak.
- Buyrun efendim. - Teşekkürler.
Teklifim.
Bu teklifin içeriği tamamen size mi ait?
Evet efendim. Bağımsız tahminler.
Karmaşık işlere geçmeden önce...
...asıl soruyla başlayalım.
Dünya Fuarı için anlaşmayı neden Westinghouse Elektrik'e vermeliyiz?
Çünkü bizim sistemimiz kayda değer şekilde daha iyi çalışıyor ve...
...bizim sistemimiz kayda değer şekilde daha ucuz.
Bay Schwab, Bay Higinbotham, Bay Cannon...
...Belediye Başkanı Cregier, Bay Lawson, Jüri Tree...
...ve Bay Burnham...
...vaktiniz ve değerlendirmeniz için çok teşekkür ederim.
Finansal olarak sorun yok. Daha iyi teklifi kabul edeceğiz sadece.
- Westinghouse tehlikeli. - Potansiyel olarak tehlikeli.
Kendi gazetende bile öyle yazdın.
Buffalo'daki adamı öldürmek için alternatif akım kullanılacak.
İki akım da ampulleri aydınlatıyor değil mi?
Westinghouse bize daha ucuza patlıyor, Thomas Edison ise bilet satıyor.
Bir göz gezdirmek için neler vermezdim.
Geleceğin kılavuzu gibi değil mi?
- Oylarda üstünlük olmalı beyler. - Sizin Genel Elektrik'te hisseniz yok muydu?
Konuyla alakasız.
Benim için yaptığını başka hiç kimse yapmadı.
Bir şeyin değeri birinin verdiği en yüksek miktar değildir...
...bir şeyin değeri yaptığı katkıdır.
Burnham, oylamayı yaptığımızda kazananı telefonla arayabilirsin.
Gök görültüsü sırasında doğdunuz doğru mu?
Doğru.
Hadi, kitaptan tek bir şey söyle bana.
Siz ve Bay Edison bütün zamanınızı sistemin ya başında ya da sonunda harcıyorsunuz...
...dinamo ve lambalarda.
- Peki ya aralarındaki şey? - Kablolar mı?
Gerekliler mi?
Sorun şu ki, Remington'ın bütün avantajlarına rağmen...
...barutu ıslatmış olman gerçeğini değiştirmiyor.
Bu nedir?
Gramofonun kulağa yaptığını, bu ise göze yapacak.
Nokta?
Tekrar.
Tekrar!
Son bir sözün var mı?
Daha iyi bir yere gideceğime inanıyorum.
Elveda William.
Artık daha yüce bir medeniyette yaşıyoruz.
''Korkunç bir görüntü, asılmaktan çok daha kötü.
George Westinghouse demiş ki: 'Balta kullansalar daha iyi olurdu.'
Cızırtılı bir ses. Bir dalga duman...
...odayı yanmış saç kokusuyla doldurdu.''
En azından bir katilin başına geldi bunlar.
En azından bir daha birini öldürmek için kullanmayacaklar.
Yakında bütün bu insanların elektrikli aydınlatması olacak...
...ve kimse bu olayın yaşandığını hatırlamayacak.
Kitaplar dolusu fikirlerim var.
Hepsini gerçekleştirmek 12 insan hayatı sürer.
Bırakalım da adam fuarını ve şelalesini alsın.
Bir değeri varsa eğer...
...sizin için çalışmayı Westinghouse için çalışmaya her gün tercih ederim.
Nedenmiş o?
Bu kadar eğlenmezdim değil mi?
Fuarı gördün mü?
- Muybridge dersi, Küçük Mısır. - Dansçıyı diyorsun.
- İzledin mi? - Hayır.
Kendisi... Zamanın olursa izlersin.
Sence de çitler eşsiz bir tasarım değil mi?
Komşunuz bir tane çit yapıyor ve anında iki oluyor.
Sizin de çitiniz oluyor. Ama tek bir sorun var.
Çitin bir tarafındaki kişi tasarladı...
...bir tarafındaki kişi dikti, bir tarafındaki kişi parasını ödedi...
...ancak diğer taraftaki kişi bedaya güzel bir çit sahibi oldu.
Fikirlerinizi almadım.
Bay Edison?
Tabii.
Teşekkürler.
- Bir şeyi merak ediyordum. - Eminim daha fazla şeyi merak ediyorsundur.
Sizi tekrar yemeğe davet etmek istiyordum...
...sanırım şu an davet edilecek en iyi zaman.
13 saatlik ampulün içinde ne olduğunu mu bilmek istiyorsun?
- Nasıl çalıştığını biliyorum. Bildiğini biliyorum.
Sadece nasıl hissettirdiğini bilmek istiyorum.
- Pardon? - Ampulün.
Anladığınızda.
O anda hisleriniz nasıldı?
Tarif edemem...
Yapması imkansız bir şey olduğu için size hislerimi tarif etmem de imkansız.
Yıllar süren çalışma. Binlerce farklı filament.
İp ampulün içine geçtiğinde...
...her zaman ki gibi tahminiz, jeneratör boğulduğunda...
...ve küre parlamaya başladığında, başka bir başarısız denemeydi.
Sonra bir şey olmaya başladı.
O zamana dek en iyi filamentimiz 10 dakika dayanmıştı...
...ancak bu ise 20 dakika ulaştı ve insanlar gevezeliğe başladılar.
Daha sonra 30 dakika, 40 dakika, bir saat, iki saat...
İnsanlar tezahürata başladılar.
Unutmayın, o zamana dek 10 dakikayı geçememiştik.
Miller duvarlara tırmanıyor, saçlarını yoluyorlardı.
Çünkü yapması imkansız bir şeydi.
Yedi saat, sekiz saat, dokuz saat.
10. saate geldiğimizde sessizdik.
Parlayan ampulün etrafında oturuyor, kendi büyümüzde sarhoş olmuş halde sanki...
...sanki Mozart çalan İsa bebekmiş gibi bakıyorduk ampule.
13.5 saat sonra cam çatladığında anladım.
Dünya bir daha aynı olmayacaktı.
Şu an çok yeni bir şey üzerinde çalışıyorum...
...insanlar zamanında elektrik işi yaptığımı bile unutacaklar.
Ne olduğunu biliyor musunuz merak ettim.
Bence çözüm çitlerin masrafını bölüşmek.
Aksi takdirde hiç çit yapmayın...
...ve bahçeniz iki katı büyük olsun.
Değil mi Tom?
Başka bir şey yoksa, çok keyifliydi.
Fuarın tadını çıkar George.
Geleceğe ''Biz buradayız, yaşadık.'' diyen anıtlar yaptık.
Gerçek bir miras göklere doğru yapılan veya toprağa doğru kazılan şeyler değildir...
Taşlar yuvarlanır, kağır parçalanır...
...ve kemikler toza dönüşür.
Sadece fiziksel diyarda olmayan ve iki yöne birden uzanan şey sonsuz olabilir.
Fikirlerimiz.
Arkamızda bıraktığımız şeylerdir...
...ve sadece onlar bizi ileriye götürebilir.
Çevirmen: Bir Alex Değil / @celebioglubartu